Bölümümüz Öğretim Üyelerinden Gururlandıran Başarı: Üzüm Posasından Tek Hücre Yağı Üretildi

Prof. Dr. Tuncay Gümüş yürütücülüğünde; Prof. Dr. Murat Taşan, Doç. Dr. Deniz Damla Altan Kamer, Doç. Dr. Gülce Bedis Kaynarca ve Dr. Emel Yücel’in yer aldığı TÜBİTAK-1001 destekli projede, tarımsal yan ürünlerden biri olan üzüm posası değerlendirilerek Tek Hücre Yağı (Single Cell Oil) üretimi hayata geçirilmiştir.

1 Kilogram Posadan Yaklaşık %25 Yağ Verimi

Laboratuvar ölçeğinde yürütülen çalışmalarda, hammadde olarak kullanılan üzüm posasından yaklaşık %25 oranında yağ verimi elde edildi. Üretilen yağın bileşimi ve karakterizasyonu, bilimsel analizlerle ortaya konuldu; çalışma bulguları Journal of Food Measurement and Characterization ve ACS Omega gibi uluslararası hakemli dergilerde yayımlanarak literatüre kazandırıldı.

Ayrıca bu çalışma, Tekirdağ Namık Kemal Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Gıda Mühendisliği Anabilim Dalında, “Rhodotorula mucilaginosa BT59 izolatı kullanılarak üzüm posasından tek hücre yağının biyosentezi ve karakterizasyonu” başlıklı doktora tezi kapsamında da yürütülerek, doktora öğrencisi Emel Yücel’in tezi olarak kabul edildi.

Biyoaktif İçerik: Omega Yağ Asitleri ve Karotenoidler

Proje yürütücüsü Prof. Dr. Tuncay Gümüş, elde edilen ürünün fonksiyonel potansiyeline ilişkin değerlendirmesinde şu bilgileri paylaştı:

“Yaptığımız analizlerde bu yağın içinde Omega 3 ve Omega 6 yağ asitlerinin yanı sıra likopen ve beta karoten gibi biyoaktif bileşenler tespit ettik. Bu bileşenlerin antikanserojen ve antioksidan etkileri bilimsel olarak bilinmektedir. Dolayısıyla bu ürün, yağ asiti bileşimi bakımından zeytinyağı ve balık yağı ile; beta karoten bakımından da palm yağı ile rekabet potansiyeline sahip olup, fonksiyonel gıda üretiminde gıda sektöründe kullanılabilecektir.”

İklim Krizine Karşı Kontrollü Üretim Avantajı

Geleneksel yağ üretimi büyük tarım arazileri ve iklim koşullarına bağımlıyken, tek hücre yağı kontrollü laboratuvar koşullarında üretilebiliyor. Bu yaklaşım; iklim değişikliği, tarım alanlarının daralması ve hammadde arz dalgalanmaları gibi risklere karşı, alternatif ve sürdürülebilir bir üretim modeli olarak öne çıkıyor.

Sıradaki Hedef: Patent ve Endüstriyel Ölçek

Proje ekibi, önümüzdeki dönemde bu yenilikçi üretim yaklaşımı için patent başvurusu hazırlıklarını sürdürmekte; ayrıca üniversite-sanayi iş birliği ile ürünün gıda takviyesi / fonksiyonel gıda uygulamalarında değerlendirilmesi ve üretim kapasitesinin endüstriyel ölçeğe taşınması hedeflenmektedir.

Ulusal Medyada da Yer Buldu

Çalışma, üniversitemiz web sitesi duyurusunun yanı sıra TRT Haber kanalında da ele alınmış; Prof. Dr. Tuncay Gümüş’ün katıldığı röportaj ile ulusal ölçekte kamuoyuna aktarılmıştır.

Gıda Biyoteknolojisinde Uzmanlaşma Vizyonu

Tekirdağ Namık Kemal Üniversitesi, Yükseköğretim Kurulu tarafından 2023 yılında “Gıda Biyoteknolojisi” alanında “Uzmanlaşan Üniversite / Öncelikli Alan Misyonu” verilen üniversiteler arasında yer almakta; bu misyon kapsamında bilimsel üretim ve araştırma faaliyetleri yoğun biçimde sürdürülmektedir. Rektörümüz Prof. Dr. Mümin Şahin, bu kapsamda yürütülen çalışmalara katkı sunan proje ekibine teşekkürlerini iletmiştir.

Gıda Mühendisliği Bölümü olarak, Bölümümüz öğretim üyelerini ve araştırma ekibini bu değerli bilimsel çıktı için tebrik eder, çalışmanın gıda endüstrisine ve ülkemiz biyoteknoloji ekosistemine katkılarının artarak sürmesini dileriz.

TRT Haber Röportaj Videosu